Audi A4 Avant: de stille krachtpatser die alles een beetje beter doet

Op de parkeerplaats tussen een Volkswagen Transporter en een Ford Transit valt de A4 Avant op door zijn ingetogenheid. Geen schreeuwerige lijnen of overdreven spoilers, maar een strak, bijna streng vormgegeven break die vooral volwassenheid uitstraalt. De verhoudingen kloppen, met een lange motorkap en een aflopende daklijn die hem minder log maken dan veel concurrenten.

Het is een ontwerp dat met de jaren beter wordt; het is tijdloos en zal over tien jaar nog niet gedateerd ogen. De geteste uitvoering met de 3.0 TDI heeft een subtiele aanwezigheid, maar je moet echt goed kijken om de sportieve aspiraties te ontdekken. Het is geen auto die bekijks trekt, maar wel eentje die respect afdwingt bij wie er verstand van heeft.

Op basis van de cijfers en het gewicht van 1.770 kilogram kun je verwachten dat de A4 Avant met de 3.0 TDI een bijzonder rustige cruiser is. De specifieke uitvoering met quattro-aandrijving en de 8-traps automaat is gebouwd om lange afstanden moeiteloos te overbruggen, niet om je op een bergweg het schaamrood op de kaken te jagen. De besturing is zoals we van Audi gewend zijn: voorspelbaar en accuraat, maar met weinig feedback.

Het onderstel is duidelijk gericht op comfort. Oneffenheden worden keurig weggefilterd, maar de auto voelt nooit zweverig aan. In bochten helt hij iets, maar de quattro-aandrijving zorgt voor een enorme stabiliteit en grip. Het is een auto die je met vertrouwen snel kunt besturen, maar de ervaring blijft wat klinisch en afstandelijk. Je rijdt 'm, maar je voelt niet echt wat er onder je gebeurt. Voor de sportieve rijder is dit een minpunt, voor de forens een zegen.

Het absolute hoogtepunt van deze A4 is de 3.0-liter V6 TDI. Met 272 pk en een duizelingwekkend koppel van 600 Nm is dit een motor die de auto met verve voortstuwt. De sprint naar 100 km/u duurt volgens de specificaties 5,4 seconden, en dat voelt in de praktijk waarschijnlijk nog sneller aan dankzij de naadloze schakelende 8-traps automaat. De zescilinder loopt zijdezacht en produceert een gedempt, maar aangenaam zescilindergeluid.

De motorkeuze binnen de A4 is echter enorm. Zo is er de 1.4 TFSI met 150 pk voor de zuinige benzinerijder, en de 2.0 TDI ultra die met een verbruik van 4,1 l/100 km een echte zuinigheidskampioen is. De 2.0 TFSI met 190 pk is een prima middenmoter. De 3.0 TDI is echter het neusje van de zalm, maar ook de duurste en minst zuinige optie. Het is een motor die je vooral moet nemen als je veel kilometers maakt en van absolute souplesse wilt genieten.

De A4 Avant is een auto die is gemaakt om je te verwennen. De stoelen zijn stevig maar bieden veel steun, en de rijpositie is voor vrijwel elke lengte goed te krijgen. De afwerking is van een niveau dat we van Audi gewend zijn: alles zit strak in elkaar en voelt hoogwaardig aan. De standaard demping is aan de comfortabele kant, wat deze break tot een uitstekende reisgenoot maakt.

De geluidsisolatie is een van de grote pluspunten van deze auto. Zelfs met de grote diesel voorin blijft het in de cabine opmerkelijk stil. Wind- en bandengeruis worden goed buiten gehouden. Dit maakt de A4 Avant een van de weinige auto's in dit segment die je na een rit van 800 kilometer nog steeds fris en ontspannen achterlaat. In de stad is hij ook prima, al is de 3.0 TDI daar overkill; je merkt dat de motor liever wat meer te doen heeft.

Stap je in, dan word je begroet door een interieur dat zijn tijd ver vooruit was. Het dashboard is strak en overzichtelijk, met een mooie horizontale lijn die het geheel een breed en stabiel gevoel geeft. De materialen zijn van topkwaliteit: zachte kunststoffen, mooi metaal en een afwerking die feilloos is. Dit is een interieur dat na jaren nog steeds als nieuw aanvoelt.

De bediening is een mengeling van oude en nieuwe school. Het MMI-systeem met zijn draaiknop op de middenconsole werkt na een korte gewenningsperiode uitstekend en is veel veiliger in gebruik dan een groot touchscreen. Audi koos hier nog voor een systeem dat je blind kunt bedienen, en dat is een groot pluspunt. Kritiekpunt is dat het systeem wat verouderd aandoet vergeleken met de nieuwste generaties, maar de functionaliteit is er niet minder om.

De Avant-carrosserie is natuurlijk de grote praktische troef van deze auto. Met een kofferbakvolume van 504 liter biedt hij ruimte voor de meeste gezinsbagage, en het formaat is beter dan 63% van zijn concurrenten uit die periode. De laadruimte is netjes vierkant en toegankelijk, al ligt de laaddrempel iets hoger dan bij sommige SUV's. De achterbank is ruim genoeg voor twee volwassenen, en drie is een beproeving vanwege de middentunnel.

Het zicht rondom is goed, met dunne stijlen en grote spiegels. Parkeren wordt geholpen door de duidelijke camera en sensoren, al is de auto met 4,72 meter lengte niet de makkelijkste in een krappe parkeergarage. De quattro-aandrijving biedt in de praktijk vooral voordeel bij nat wegdek en lichte sneeuw; het is een geruststellend gevoel, maar voor de meeste kopers is de voorwielaandrijving meer dan voldoende.

De A4 uit deze periode was een van de eerste auto's met een volledig digitaal instrumentarium, het Virtual Cockpit. Dat systeem werkt tot op de dag van vandaag nog steeds verrassend goed, met haarscherpe graphics en veel mogelijkheden om de weergave naar wens aan te passen. Het is een functie die je eenmaal gewend, niet meer wilt missen.

De rijassistentiesystemen zijn van het kaliber dat je in 2016 kon verwachten. Adaptieve cruisecontrol en rijbaanassistent werken naar behoren, maar zijn niet zo verfijnd als de nieuwste systemen van bijvoorbeeld Mercedes of Tesla. De technologie is dus goed, maar niet baanbrekend. Het grootste mankement is de verouderde bediening van sommige functies die diep in de menu's van het MMI-systeem verstopt zitten.

Met een officieel verbruik van 5,4 l/100 km voor de 3.0 TDI quattro is deze krachtige diesel relatief zuinig. Dit is beter dan 71% van zijn concurrenten, wat een knappe prestatie is voor een auto met dit vermogen en gewicht. De CO2-uitstoot van 142 g/km is voor deze prestaties ook netjes. In de praktijk zul je met deze motor waarschijnlijk rond de 1 op 15 tot 1 op 16 uitkomen, afhankelijk van je rijstijl.

Het prijskaartje is echter het grote struikelblok. Met een vanafprijs van € 45.535 is dit een dure auto, en de geteste topversie ligt daar nog flink boven. De concurrentie van de Volkswagen Transporter en Ford Transit is niet eens relevant, want die zijn van een totaal ander kaliber. De echte concurrenten – BMW 3 Serie Touring en Mercedes C-Klasse T-Model – waren in deze periode vaak beter uitgerust voor hetzelfde geld. De A4 is degelijk, maar je betaalt een premium voor het merk en de kwaliteit.