Jaguar XJ 5.0 V8: Brits statement met een flinke dorst

De Jaguar XJ uit deze generatie is een opvallende verschijning. Met een lengte van 5.121 mm en een breedte van 2.108 mm is hij niet subtiel, maar juist die afmetingen geven hem een imposante uitstraling. De lage, gestroomlijnde carrosserie van 1.448 mm hoog maakt dat hij er snel uitziet, ook als hij stilstaat. De verhoudingen zijn typisch Jaguar: een lange motorkap, een korte achterkant en een coupé-achtige daklijn die niet gebruikelijk is voor een luxe sedan.

Vooral de voorzijde met de smalle LED-koplampen en de grote grille geeft de XJ een eigen gezicht. Het is een design dat nog steeds overeind blijft, ook al is het inmiddels meer dan tien jaar oud. De achterkant is wat minder geslaagd, met die hoge, smalle lichtblokken die niet bij iedereen in de smaak vallen. Maar dat is een kwestie van smaak. Het interieur maakt in ieder geval op basis van de specificaties een goede eerste indruk, met veel leer en hout, al zal de kwaliteit van de gebruikte materialen wisselend zijn.

Wat opvalt is dat deze XJ niet meegaat in de trend van steeds hogere en boxy sedans. Hij is juist laag en breed, wat hem een sportieve uitstraling geeft. Dat is ook terug te zien in de cijfers: met een leeggewicht van 1.870 kg is hij niet licht, maar wel lichter dan veel concurrenten. Al met al is het een auto die je niet snel over het hoofd ziet, en dat is precies wat je wilt als je voor een Jaguar kiest.

Op basis van de specificaties belooft de XJ met 510 pk een bijzondere rijervaring te worden. De achterwielaandrijving en het relatief lage gewicht voor een auto van dit formaat suggereren dat hij wendbaar is, maar ook dat hij een flink stuk zelfvertrouwen vraagt van de bestuurder. Het koppel van 625 Nm komt waarschijnlijk al bij lage toerentallen beschikbaar, waardoor hij krachtig uit de bocht komt, maar ook snel kan oversturen als je te enthousiast met het gas omgaat.

Het onderstel is vermoedelijk afgestemd op comfort, maar de sportieve ambities zijn duidelijk aanwezig. De 8-traps automaat zal naar verwachting snel schakelen en goed reageren op de input van de bestuurder. De remmen zijn waarschijnlijk ruim voldoende voor het gewicht, maar bij langdurig sportief rijden zouden ze wel eens kunnen verzagen. In de stad zal de XJ met zijn grote afmetingen en beperkte draaicirkel misschien wat onhandig zijn, maar op de snelweg komt hij vermoedelijk helemaal tot zijn recht.

De besturing is waarschijnlijk direct, maar niet zo communicatief als in een sportwagen. Het is een auto die je met vertrouwen snel kunt besturen, maar die je ook rustig kunt laten glijden. De cijfers laten zien dat hij in acceleratie beter is dan 84% van zijn concurrenten, maar dat zegt vooral iets over de rauwe kracht, niet over de finesse. Ik verwacht dat de XJ het beste tot zijn recht komt op een bochtige provinciale weg, waar je de balans en de tractie kunt voelen, maar waar je ook de ruimte hebt om te genieten van de kracht.

De 5.0-liter V8 is het topblok in het gamma en levert 510 pk en 625 Nm. Die cijfers zijn indrukwekkend, ook in vergelijking met de concurrentie: beter dan 90% van de vergelijkbare auto's uit die periode. De acceleratie van 0-100 km/u in 4,9 seconden is snel, maar niet ongekend. Concurrenten als de McLaren 540C doen het beter, maar die zijn ook een stuk lichter en hebben een heel andere focus. De topsnelheid van 249 km/u is keurig, maar begrensd.

De V8 is een van de laatste grote, atmosferische motoren in een tijd waarin downsizing en turbomotoren de norm werden. Dat geeft hem een karakter dat je niet snel zult vergeten: een briljante respons en een geweldig geluid. Maar het heeft ook een keerzijde: het verbruik van 11,6 l/100 km is hoog, en de CO2-uitstoot van 270 g/km is ronduit slecht. In de praktijk zul je met sportief rijden al snel boven de 14 liter zitten, en dat is een serieus nadeel.

Het motorgamma is breed, met acht versies, waaronder een 2.0-liter viercilinder die 241 pk levert en een 3.0-liter V6 diesel die 275 pk levert. Die laatste is verreweg de zuinigste met 6,1 l/100 km, en is voor de meeste kopers een verstandiger keuze. De 3.0-liter V6 benzinemotoren leveren 340 pk en zijn een goed midden, maar het zijn de V8's die de XJ zijn karakter geven. De 470 pk-versie is al indrukwekkend, maar de 510 pk-versie is de ultieme keuze voor wie het maximale wil.

De Jaguar XJ is ontworpen als een luxe sedan, en dat is te zien aan de specificaties. Met een wielbasis van ruim 3 meter en een breedte van 2.108 mm is er veel ruimte, en de stoelen zijn vermoedelijk comfortabel en goed verstelbaar. De luchtvering, die waarschijnlijk standaard is, zorgt voor een soepele rit, ook op slechte wegen. De geluidsisolatie is waarschijnlijk goed, maar bij de V8 zul je ongetwijfeld wat motorgeluid horen, wat bij dit type motor juist prettig is.

In de stad is de XJ minder op zijn gemak. De grote afmetingen en het hoge gewicht maken hem log, en het verbruik is daar het hoogst. Op de snelweg komt hij echter volledig tot zijn recht: hij glijdt over het asfalt en biedt een rustige, comfortabele omgeving. De stoelen zijn waarschijnlijk ook geschikt voor lange ritten, met voldoende ondersteuning en verstelmogelijkheden. Toch is het niet de stilste auto in zijn klasse, zeker niet met de V8 die altijd op de achtergrond aanwezig is.

Het comfort wordt ook bepaald door de ophanging. De XJ heeft waarschijnlijk een adaptieve demping, die kan schakelen tussen comfortabel en sportief. In de comfortmodus zal hij oneffenheden goed absorberen, maar in de sportmodus wordt hij strakker en directer. Dat is een fijne balans, maar het blijft een auto die meer gericht is op comfort dan op sportiviteit. Het is geen auto voor een circuitdag, maar wel voor een lange reis door Europa.

Het interieur van de XJ is een mengeling van klassiek en modern. Er is veel leer en hout, maar ook aluminium en glanzend zwarte accenten. De materialen zijn over het algemeen van goede kwaliteit, maar sommige onderdelen, zoals de knoppen en de bedieningselementen, voelen wat goedkoop aan en zijn duidelijk afkomstig uit het Ford-tijdperk. De afwerking is degelijk, maar niet op het niveau van een Duitse concurrent als een Mercedes S-Klasse.

De ergonomie is wisselend. De meeste bedieningselementen zijn logisch geplaatst, maar het infotainmentsysteem is gedateerd en werkt traag. Het scherm is klein en de menu's zijn onoverzichtelijk. Er zijn gelukkig nog veel fysieke knoppen voor de belangrijkste functies, zoals de klimaatregeling en de audio, wat een pluspunt is. Het instrumentenpaneel is analoog met een digitaal display, wat prima is, maar niet bijzonder.

Een opvallend detail is de grote middenconsole die de bestuurder en passagier scheidt, met een hoog opstaande transmissietunnel. Dat geeft een gevoel van beslotenheid en sportiviteit. De stoelen zijn mooi gevormd en bieden veel comfort, maar de hoofdruimte achterin is beperkt door de aflopende daklijn. Het interieur is zeker niet slecht, maar het is duidelijk dat de auto zijn beste tijd heeft gehad.

De Jaguar XJ is een grote auto, en dat heeft gevolgen voor de praktische bruikbaarheid. Met een lengte van 5.121 mm is hij lastig te parkeren in de stad, en de draaicirkel is waarschijnlijk groot. De achterbank is ruim, maar de hoofdruimte is beperkt door het aflopende dak. De kofferbak heeft een inhoud van 518 liter, wat beter is dan 71% van de concurrenten, maar de opening is klein en de laaddrempel hoog.

Het instappen is gemakkelijk, vooral voorin. De deuren zijn groot en openen wijd, maar achterin moet je wat bukken vanwege de lage daklijn. Het zicht naar voren is goed, maar naar achteren is het beperkt door de kleine achterruit en de hoge schouderlijn. Parkeersensoren en een achteruitrijcamera zijn waarschijnlijk aanwezig, maar de camera heeft een lage resolutie.

In het dagelijks gebruik is de XJ niet de meest praktische auto. Hij is groot, dorstig en niet gemakkelijk te manoeuvreren. Maar als je hem vooral op de snelweg en ruime wegen gebruikt, is hij prima. De kofferbak is ruim genoeg voor bagage voor een lang weekend, maar voor een gezin met kinderen is hij misschien wat krap. Het is een auto voor mensen die geen concessies willen doen aan stijl en comfort, maar die ook niet veel praktische bezwaren hebben.

De technologie in de XJ is duidelijk gedateerd. Het infotainmentsysteem is traag, het scherm is klein en de grafische weergave is ouderwets. Er is geen Apple CarPlay of Android Auto, wat tegenwoordig standaard is. De navigatie werkt, maar is niet zo intuïtief als die van nieuwere systemen. Gelukkig zijn er nog fysieke knoppen voor de belangrijkste functies, wat de bediening vergemakkelijkt.

De rijassistentiesystemen zijn beperkt. Er is adaptieve cruisecontrol, maar die werkt niet zo soepel als moderne systemen. Lane departure warning is aanwezig, maar grijpt niet actief in. Er is geen actieve rijstrookassistentie of verkeersbordherkenning. Dat is niet onverwacht voor een auto uit 2012, maar het is wel een minpunt in vergelijking met nieuwere concurrenten.

Qua connected functies is de XJ beperkt: er is een simkaartsleuf voor een mobiele telefoon, maar geen wifi-hotspot. De Jaguar InControl-app, die er later kwam, is niet beschikbaar op dit model. Het is duidelijk dat Jaguar zich in die tijd vooral richtte op het rijgedrag en comfort, en minder op technologie. Voor wie moderne techniek belangrijk vindt, is dit een grote teleurstelling.

Het officiële verbruik van de 5.0 V8 is 11,6 l/100 km, maar in de praktijk zul je al snel hoger uitkomen. Met sportief rijden is 15 l/100 km geen uitzondering. De CO2-uitstoot van 270 g/km betekent dat je veel wegenbelasting betaalt, zeker in Nederland. De 3.0D V6 is met 6,1 l/100 km veel zuiniger en is voor de meeste kopers de verstandigste keuze.

De prijs van een nieuwe XJ was fors, maar de afschrijving is hoog. Op de tweedehandsmarkt zijn er daarom goede deals te vinden, zeker voor de V8-modellen. Het onderhoud is echter duur: de V8 heeft veel olie nodig, en de bougies en andere onderdelen zijn prijzig. De banden zijn groot en duur, en het verbruik zorgt voor hoge brandstofkosten. Het is een auto voor mensen die de kosten kunnen dragen en de charme van een V8 waarderen.

De wegenbelasting is een groot punt. Met een gewicht van 1.870 kg en een hoge CO2-uitstoot zit je in de hoogste klasse. In Nederland betaal je al snel meer dan 2.000 euro per jaar. Dat is een serieus bedrag, zeker in combinatie met het hoge verbruik. Het is dan ook geen auto voor dagelijks gebruik, maar voor incidentele ritten in het weekend.